დამნაშავე მარტო დათუნაშვილი არ არის! იანტბელიძის დიდაქტიკური გაკვეთილი და ძმების ტრიუმფი [ანალიზი]

მოჭიდავეთა საქართველოს ჩემპიონატზე ბერძენ-რომაელთა ტურნირში, 87 კილოგრამში რობერტ კობლიაშვილისა და ზურაბ დათუნაშვილის ფინალური შეხვედრისას დარბაზში ატეხილი ჩხუბის მორალურ მხარეზე - თუ რამდენად მიუღებელია ეს და რამდენად დააზარალა მან ეს მართლაც კარგი ტურნირი, გუშინაც ვწერდით. დღეს რამდენიმე სიტყვით მის სპორტულ მხარეს შევეხებით და ჩემპიონატის სხვა, მართლაც რომ ყურადსაღებ საჭიდაო ეპიზოდებზე ვისაუბრებთ, რომელიც მართლაც ბევრი იყო ამ ტურნირზე.

ჩხუბთან დაკავშირებით მხოლოდ იმას დავამატებთ, რომ მსგავსი მასობრივი გაწევ-გამოწევა ინტერნეტით თუ გვინახავს რუსეთში ჩატარებულ შეჯიბრებებში... ვფიქრობთ, საქმე აქამდე არ მივიდოდა, ჩხუბში სხვები რომ არ ჩარეულიყვნენ - ძმები დათუნაშვილები იკამათებდნენ და ამით მორჩებოდა ყველაფერი. მით უფრო, რომ პირადი მწვრთნელი ვილი ხარაზოვი უკვე აწყნარებდა მათ და თან ზურაბ დათუნაშვილი არაა უდისციპლინო და მოჩხუბარი პიროვნება.

მეორე მხრივ, ვერც იმას ვიტყვით, რომ რობერტ კობლიაშვილი დაუმსახურებლად გახდა ჩემპიონი. ილეთების კასკადით არცერთი მათგანი არ გამოირჩევა, განსაკუთრებით კი - სწორედ კობლიაშვილი, რომელიც უფრო ძალისმიერი სტილის მიმდევარია, ხოლო იმ შეხვედრაში დაწინაურების შემდეგ ანგარიშის შენარჩუნებაზე ჭიდაობდა, რაც სავსებით ლოგიკურია. თუმცა ეს უფრო ჩამშლელი ჭიდაობა იყო და არა აშკარად პასიური, როცა ათლეტი გაურბის ჭიდაობას, ამ სიტყვის პირდაპირი მნიშვნელობით.

მისი ჭიდაობა ნამდვილად არ ყოფილა „სპრინტერული გარბენი“ ლეიბზე, რაც ბევრჯერ გვინახავს საჭიდაო შეჯიბრებებისას, მაგრამ კობლიაშვილი ასე არ ყოფილა - ის ხელების დაბლოკვით, მიწოლით თუ სხვა ხერხებით ირჯებოდა ანგარიშის შესანარჩუნებლად. ამიტომ მომხდარი დიდწილად წესების და იმის ბრალი მგონია, რომ ჭიდაობაში მსაჯებს ლავირების ბევრზე ბევრი საშუალება აქვთ, დიდია სუბიექტურობის ალბათობა.

ზურაბ დათუნაშვილის ძმა გიორგი დათუნაშვილი სწორედ ამაზე მიუთითებდა მსაჯებს, თუ ქულას არ აძლევდით, მაშინ რაზე აჩერებდით შეხვედრასო. არადა, მოქმედი წესებით პასიურ მოჭიდავეს ეგრევე ვერ დასჯი ქულით, მანამ გარკვეული პროცედურებია გასავლელი, შეხვედრის გაჩერებით კი ეპიზოდი მართლაც წყდება. თუმცა არც იმის გარანტიაა, რომ დათუნაშვილი იმ შეტევისას ქულას მოიპოვებდა.

ამ საკამათო პაექრობაში ყველაზე გასაკვირი მსაჯების საქციელია: ოლიმპიური კატეგორიის მსაჯები ასე როგორ ცდებიან, ან, ნუთუ, ორივე მსაჯი ერთად შეცდა? შეგახსენებთ, რომ ამ შეხვედრას უცხოელები სჯიდნენ: ლეიბის მსაჯი სომეხი იყო, დანარჩენები - აზერბაიჯანელები. თან სამივე უმაღლესი კატეგორიისა.

ამათგან ორმა მსაჯმა ერთ ეპიზოდში დათუნაშვილს მისცა ქულა, რითაც ანგარიში 2:2 ხდებოდა, ეს კი დათუნაშვილის გამარჯვებას ნიშნავდა, რადგან ბოლო ქულა მისი იყო, თუმცა მათი გადაწყვეტილება მაგიდის მსაჯმა გააუქმა, რისი უფლებაც მას აქვს. სხვანაირად რომ ვთქვათ, მან ვეტოს უფლება გამოიყენა, რაც საკამათო გახდა. თუმცა საკამათო ზოგადად ამ წესის მართებულობა მგონია - რატომ უნდა წყვეტდეს ვინმე ერთპიროვნულად, თუნდაც ხმათა უმრავლესობით რომ გადაწყდეს? მოგეხსენებათ, ადრე ძიუდოში არსებობდა ამგვარი წესი: სამ მსაჯს შორის საკამათო ეპიზოდი ხმათა უმრავლესობით წყდებოდა, აქ კი ერთი ხმა წყვეტს ყველაფერს. ეს წესი თვითონ ძიუდოისტებმა დაიწუნეს და შეცვალეს, ამათთან კი ისეთი წესია, შუა საუკუნეების ფეოდალს შეშურდება.

სადღეისო ვითარება ასეთია: დათუნაშვილი მოიხსნა შეჯიბრებიდან, რითაც დაკარგა ვერცხლის მედალი და ნაკრებში მოხვედრის შანსიც, რაც ჯერ კიდევ შეეძლო საერთაშორისო ტურნირებზე წარმატებით გამოსვლით. თუმცა ეს კიდევ არაფერი - დიდი ალბათობით, მას გვარიან დისკვალიფიკაციასაც მისცემენ, რითაც, შეიძლება, კარიერაც კი დაენგრეს: ვეღარც მსოფლიოს ჩემპიონატზე გამოვა, რითაც ოლიმპიადაზე მოხვედრის შანსსაც დაკარგავს, ამით კი, შესაძლოა, სულაც დაანებოს თავი სპორტს. დიდი ალბათობით, დაისჯება მხოლოდ ის, თუმცა ჩხუბში მარტო ის არაა დამნაშავე.

იანტბელიძის დიდაქტიკური გაკვეთილი

ჩხუბზე ვსაუბრობთ და ერთ წაკამათებაზეც ვთქვათ, რომელიც თავისუფალ ჭიდაობაში, 97 კილოგრამის ფინალში მოხდა, როცა ახალგაზრდა გივი მაჭარაშვილი ევროპის ფინალისტსა და მსოფლიოს პრიზიორ ელიზბარ ოდიკაძეს ეუხეშა. სხვათა შორის, მათ შარშანაც ფინალი იჭიდავეს და ისიც ანალოგიურად დამთავრდა. შარშანდელზე ვერაფერს გეტყვით, მაგრამ ამჯერად ნაკრების მთავარმა მწვრთნელმა გიორგი იანტბელიძემ გვარიანად დატუქსა მაჭარაშვილი, როგორ, თუ იმხელა კაცს და ისეთი ტიტულების მქონეს ეუხეშეო...
ვფიქრობთ, სწორი მიდგომაა მწვრთნელის მხრიდან.

გუნდურის სიურპრიზები

როგორც გითხარით, ჩემპიონატში სხვაც ბევრი მოხდა საინტერესო, თუმცა ჯერ გუნდურ პირველობაზე ვთქვათ, სადაც „თავისუფალში“ ქუთაისმა გაიმარჯვა და გაუსწრო ისეთ აღიარებულ ცენტრებს, როგორიცაა გორი, თბილისი, კახეთის რეგიონი, აჭარა, ხოლო ბერძნულ-რომაულში მეორეზე გარდაბანი გავიდა. ბოლო წლებში იქაურ მუნიციპალიტეტს ნაკრებთან ერთად ცალკეული სოფლების გუნდებიც გამოჰყავს - ნორიო, მარტყოფი, სართიჭალა, ამჯერად კი რაიონის სახელით გამოვიდნენ. შესაძლოა, ეს ხელმძღვანელობის მოთხოვნაც იყო, თუმცა იქ ჭიდაობა რომ მაღალ დონეზე ავიდა, ეს ფაქტია და ძალზე სასიხარულოც! ზოგადად, გუნდურში ადგილების ასეთი განაწილება საჭიდაო გეოგრაფიის გაფართოებაზე მიანიშნებს, რაც ასევე მისასალმებელია.

ძმების მორიგი გამარჯვება

პირად პირველობაში ძალიან ბევრი საინტერესო ამბავი მოხდა. მათ ნაწილზე გუშინაც ვისაუბრეთ, თუმცა ყველაზე სალაპარაკოდ დრო არც დღეს გვეყოფა. ამიტომ მხოლოდ განსაკუთრებით გამორჩეულებს გამოვყოფთ.

უპირველესად, დავასახელებთ ამბროლაურელი ძმების - ავთანდილ და ნიკა კენჭაძეების გამარჯვებას, რომლებმაც ისევ წყვილად გაიმარჯვეს. შეგახსენებთ, რომ ისინი შემოდგომაზე 23-წლიანთა შორის ერთად გახდნენ მსოფლიოს ჩემპიონები, რაც ქართული ჭიდაობისთვის პირველი პრეცედენტი იყო.

იმ ტურნირთან შედარებით, მათ თითქოს არ უნდა გასჭირვებოდათ ქვეყნის ჩემპიონატში გამარჯვება, თუმცა საქმე მთლად ასე მარტივადაც არაა, რაც ავთოს შემთხვევაში ტურნირმაც დაადასტურა - ქუთაისელმა გიორგი სულავამ მას მართლაც მედგარი ბრძოლა გაუმართა. ნიკას შემთხვევაში ინტერესს ისიც აძლიერებდა, რომ მსოფლიოზე გამარჯვებიდან სულ რაღაც ერთ თვეში მან წააგო 23-წლიანთა საქართველოს ფინალი ტარიელ გაფრინდაშვილთან. თანაც - წმინდად. ახლაც ისინი გავიდნენ ფინალში, თუმცა ამჯერად კენჭაძემ რევანში აუღო და - ასევე წმინდად.

კეთილი გოლიათი

თამამად შეიძლება იმის თქმა, რომ თავისუფალ ჭიდაობაში მსოფლიოს ორგზის და ევროპის ჩემპიონი გენო პეტრიაშვილი (125) სადაც უნდა გამოდიოდეს, პირადი ხასიათიდან გამომდინარე, ტურნირს თავისებურ კოლორიტს სძენს: ქომაგებისა თუ მეტოქეებისადმი თბილი, პატივისცემით გამსჭვალული დამოკიდებულება; არავის უარს არ ეუბნება ფოტოსა თუ ავტოგრაფზე; ყოველთვის ესალმება ტრიბუნებს; წაქცეულ მეტოქეს აუცილებლად წამოაყენებს, ანუგეშებს, გადაეხვევა; არავითარი ვარსკვლავური ავადმყოფობა, ქედმაღლობა და სხვებისთვის ზევიდან დახედვა... ამიტომ არცაა გასაკვირი, მაყურებელს განსაკუთრებულად რომ უყვარს ეს მძიმეწონოსანი გოლიათი. არც ისაა გასაკვირი, მსოფლიოს ჭიდაობის ვარსკვლავმა საქართველოს ჩემპიონატი დაუღლელად, ცალი ხელით რომ მოიგო. ალალია მასზე ყველა გამარჯვება...

ჭიდაობის ახალგაზრდა მაესტრო

კიდევ ვიმეორებთ, რომ საქართველოს ჩემპიონატზე მომხდარ ყველა საინტერესო ეპიზოდზე ვერ ვისაუბრებთ, მაგრამ დანაშაული იქნება, ბერძნულ-რომაულად მოჭიდავე ნუგზარ წურწუმია (55) არ ვახსენოთ, რომელმაც ამჯერადაც ილეთების ქარბორბალა დაატრიალა და პეტრიაშვილივით უპრობლემოდ მოიგო ჩემპიონატი. მან არც ამჯერად უღალატა თავის შემტევ, ტექნიკურ სტილს და ჩემპიონატი ნამდვილად გაალამაზა.

ვფიქრობ, მის მიერ ფინალში შესრულებული გდება, როცა ჩოქბჯენიდან აყვანილი მეტოქე დგომიდან 4-ქულიანზე გადააგდო, ჩემპიონატის ერთ-ერთი საუკეთესო გდება იყო. მისი ულამაზესი ჭიდაობიდან გამომდინარე, რაკი „ჭიდაობის პროფესორის“ წოდება დიდი ხნის დაკავებულია, წურწუმიას თავისუფლად შეიძლება ვუწოდოთ „ჭიდაობის მაესტრო“. ამ ბიჭს მართლაც დიდი მომავალი აქვს.

ყოველდღიური სპორტული გაზეთი "ლელო"
1930
მკითხველის კომენტარები / 0 /
მსგავსი ამბები
რუბრიკის სხვა სიახლეები
;