ენდი მარეის გზა ჩოგბურთსა და მის გარეთ: ენდი, როგორც შოტლანდიელების მთავარი იმედი, 'უმცროს პრეტენდენტი' და მომავალი პრეზიდენტი?

როცა 2006 წელს, ბრიტანული ჩოგბურთის ამომავალი ვარსკვლავი ენდი მარეი უიმბლდონის მეოთხე წრეში დამარცხდა, მთელი გაერთიანებული სადედოფლო ერთი კვირის განმავლობაში ტრანსში იმყოფებოდა.

ხოლო, როცა 2010 წელს, უკვე მსოფლიოს მეოთხე ჩოგანმა მარეიმ ნახევარფინალი წააგო, ინგლისელებმა ეს ყველაფერი საკმაოდ მშვიდად მიიღეს. და მხოლოდ იმის გამო არა, რომ ენდის წაგება დაემთხვა ინგლისის საფეხბურთო ნაკრების სამარცხვინო მარცხს გერმანიასთან.

უბრალოდ, იმ ოთხი წლის განმავლობაში ბრიტანელები საკმაოდ „გაცივდნენ“ ჩოგბურთელის მიმართ, რომელიც არასოდეს მალავდა თავის ანტიინგლისურ დამოკიდებულებას და რომელსაც სამშობლოში - შოტლანდიაში - ადგილობრივმა ნაციონალისტებმა უკვე დიდი ხანია უწოდეს „გაერთიანებული სადედოფლოს მესაფლავე“...

თუ ოდესმე შოტლანდიის ძველ დედაქალაქში - ედინბურგში აღმოჩნდებით და სამეფო ციხესიმაგრიდან გამოსული მარცხნივ გაუყვებით გზას, დაახლოებით ათი წუთის შემდეგ, ძველ სახლს დაინახავთ, სადაც 1568 წელს, უმსხვილესი კლანების მეთაურებმა გადაწყვიტეს დედოფალი მარია სტიუარტი ქმრის მკვლელობისთვისა და ამორალური საქციელისთვის ტახტიდან ჩამოეგდოთ.

იმავე დღეს, სადედოფლოს რეგენტად დაინიშნა „შოტლანდიელთაგან ყველაზე ღირსეული“ - ჯონ მარი. თუ ისტორიულ დოკუმენტებს დავუჯერებთ, რომლებიც მარეების კლანის საბჭოს მიერ არის დადასტურებული, ოლიმპიური ჩემპიონი სწორედ იმ რეგენტის მეათე შთამომავალია.

ბუნებრივია, მკითხველი იკითხავს: როგორ შეიძლება მარეი იყოს მარის ნათესავი? საქმე ისაა, რომ ენდის წინაპრებს ერთი თვისება ჰქონდათ - მუდმივად იცვლიდნენ გვარებს. ისინი არა ექსტრავაგანტულობისთვის, არამედ აუცილებელი საჭიროების გამო ინიღბებოდნენ.

თავად განსაჯეთ. კლანის დამაარსებელი, ვინმე ჰენრი მორეი მოღვაწეობას XI საუკუნეში იწყებდა - როგორც მეკობრე და მონათა ვაჭარი. ძარცვავდა ხომალდებს, ხოლო მოტაცებულ ლამაზ გოგონებს ყიდდა. ამ ხერხით მან უდიდესი ქონება დააგროვა და მისმა ერთ-ერთმა შთამომავალმა ჰერცოგის ტიტული შეიძინა და თან დისკრედიტებული გვარი მარიზე გაცვალა.

გვარის ცვლილებამ ნაკლებად შეცვალა ამ კლანის მამაკაცთა ხასიათი: მორეის მსგავსად, მარებიც ბანდიტები იყვნენ, რომლებმაც არ იცოდნენ რა იყო ღირსება, სინდისი... ისინი ერთი მეორის მიყოლებით ღალატობდნენ მეფეებს, შემდეგ მარია სტიუარტს, უფრო გვიან ლორდ კრომველს (აღარაფერს ვამბობთ კათოლიკურ რწმენაზე, რომელიც იოლად გაცვალეს რეფორმაციაზე).

მაგრამ მათი განუკითხაობა ადრე თუ გვიან უნდა დასრულებულიყო. ეს 1745 წელს მოხდა, როცა მორიგი მარი, კულოდენში მომხდარ ბრძოლაში იაკობინელების (არ აგერიოთ ფრანგული რევოლუციის პოლიტიკურ მოძრაობაში) განადგურების შემდეგ, ინგლისელებს ტყვედ ჩაუვარდათ და ჩამოახრჩვეს. კლანის მიერ წლების განმავლობაში დაგროვილი ქონება კონფისკაციას დაექვემდებარა, ხოლო ცოცხლად გადარჩენილი ნათესავები მარეები გახდნენ.

სხვათა შორის, ენდის გვარის სწორად წარმოთქმაზე ჟურნალისტებს შორის დიდი კამათია ატეხილი. ერთნი, კერძოდ კი „ტრადიციონალისტები“ ჩოგბურთელს მარეით მოიხსენიებენ, მეორენი ინგლისურად ეძახიან - მარი, მესამენი ევროპულად - მარეი. მაგრამ, სავსებით შესაძლებელია, რამდენიმე წლის შემდეგ, გაჩნდეს მეოთხე ვარიანტი. საქმე ისაა, რომ შოტლანდიის ბრიტანეთიდან გამოყოფის შემდეგ, იქაური ნაციონალისტები ძველი შოტლანდიური ენის რეანიმირებას აპირებენ, ეს კი იმას ნიშნავს, რომ ენდის დაუბრუნდება ძველი მეკობრული გვარი - მორეი.

ერთ-ერთი სიმდიდრეწართმეული მარეი, სახელად ედვარდი, გასული საუკუნის დასაწყისში პროვინციულ ქალაქ დანლანში დაფუძნდა და მეწაღედ დაიწყო მუშაობა. მხოლოდ 1970 წლისთვის შეძლო მისმა შვილიშვილმა - უილიამმა თანხის დაგროვება ქალაქის ცენტრში ფეხსაცმლის მაღაზიის შესაძენად. ხუთი წლის შემდეგ, მის მაღაზიაში შევიდა ქერათმიანი გოგონა და 44 (!) ზომის ფეხსაცმელი მოითხოვა. ასე შეხვდა უილიამსი თავის საბედოს - 21 წლის საჩოგბურთო ინსტრუქტორს ჯუდი ჰემილტონს.

უფროს მარის ოდნავ მაინც რომ სცოდნოდა ძველი შოტლანდიის ისტორია, ის უკანმოუხედავად გაიქცეოდა ამ ქერათმიანი „ალქაჯისგან“. ჯუდი იმ კლანიდან მოდიოდა, რომლის წინაპრები მორეების დაუძინებელი მტრები იყვნენ. მაგრამ თავისდა საუბედუროდ (და ჩოგბურთისთვის საბედნიეროდ), მარეიმ არაფერი იცოდა ამის შესახებ, ამიტომაც ერთი ნახვით შეუყვარდა კაცისტერფა გოგონა და ის ცოლად შეირთო. თუმცა მალე უილიამმა ინანა ამ გადაწყვეტილების გამო. ჯუდი საშინელი დიასახლისი აღმოჩნდა და მისი ცხოვრების მთავარი აზრი გახდა ორი ვაჟის პროფესიონალ ჩოგბურთელებად აღზრდა.

იმის გამო, რომ ჩოგბურთი დიდ თანხებს მოითხოვდა, ჯუდიმ გადაწყვიტა... ქმრის მოშორება. მას საწოლში მეძავი ჩაუწვინა, შემდეგ სკანდალი მოაწყო და განქორწინებაზე განცხადება შეიტანა. მის ხელში ღალატის ყველა საბუთი არსებობდა და ენდის დედამ ქმარს მთელი ქონება წაართვა, მათ შორის, ის ცნობილი მაღაზია. მისი გაყიდვიდან მიღებული ფულით მისის მარეიმ შვილი ბარსელონას საჩოგბურთო აკადემიაში გაუშვა სასწავლებლად.

პირენეებზე ცხოვრების პერიოდში გამოჩნდა ენდის ნაციონალისტური ხასიათი. ამბობენ, რომ ერთხელ, ალკოჰოლის ზედმეტი დოზის მიღების შემდეგ, მან მაისურა შემოიხია და ბარსელონას ცენტრში ტრუსებით დააიწყო სირბილი შეძახილებით: „გაუმარჯოს თავისუფალ კატალონიას! გაუმარჯოს დამოუკიდებელ შოტლანდიას!“

იმის გამო, რომ პუბლიკა მოწონებით შეხვდა მთვრალი თინეიჯერის სიტყვებს, ადგილობრივმა პოლიციელებმა არ დააპატიმრეს ის და საერთო საცხოვრებელშიც კი მიაცილეს. მაგრამ მარეის გამოხდომაზე სამშობლოში გაიგეს. პირველად ცხოვრებაში დედამ თავის საყვარელ ვაჟს უყვირა: „შენ რა, არ გესმის, რომ ჩვენი მტრები სწორედ ამას ელიან! ჯერ ადრეა ნიღბის ჩამოხსნა! თავი ხელში აიყვანე!“

იმისთვის, რომ ენდი არ შეჩვეოდა ქუჩაში ტრუსებით სირბილს, ჯუდიმ ოდნავ შეამსუბუქა მისი მკაცრი ცხოვრება - თანატოლ გოგონებთან შეხვედრის უფლება მისცა. ეს მისი მხრიდან ნამდვილი გმირობა იყო! მანამდე ჯუდი თავისი ვაჟის ყოველი ნაბიჯის გაკონტროლებას ცდილობდა. მის წიგნაკში იყო ენდის ყველა თანაკლასელის ტელეფონი და თუ ის თუნდაც ხუთი წუთი დააგვიანებდა სკოლიდან შინ მისვლას, მაშინვე ყველასთან რეკვას იწყებდა. თუ ენდის შეამჩნევდნენ რომელიმე თანაკლასელი გოგონას საზოგადოებაში, დედა მას მაშინვე „ბრძოლაში იწვევდა“.

ერთ-ერთი ასეთი „ბედნიერი“ გოგონა იხსენებს, რომ ერთხელ გაუფრთხილებლად მოიქცა და ენდისთან ერთად კინოში წავიდა. ჯუდიმ გოგონას ნამდვილი დაკითხვა მოუწყო, მას მეძავი უწოდა და ტაფით თავის გატეხვით დაემუქრა, თუ ის კიდევ ერთხელ შეხვდეროდა ენდის!

ასეთი დედის ხელში, მარეი უბრალოდ განწირული იყო არა მხოლოდ უცოლობისთვის, არამედ, მუდმივი ვაჟიშვილობისთვის. მით უფრო გასაკვირი იყო ცნობა იმის შესახებ, რომ მარეის მეგობარი გოგონა ჰყავს და ჯუდის ის ძალიან მოსწონს.

რამ აიძულა „ქერათმიან ალქაჯს“ ოჯახში სხვა ქალი შეეშვა? საჭიროებამ და შოტლანდიურმა ძუნწობამ. საჩოგბურთო ოლიმპისკენ წასასვლელად ენდის გამოცდილი მწვრთნელი სჭირდებოდა, სასურველი იყო უფასო. მას ასეთად მოეჩვენა ნაიჯელ სირზი, რომელიც იმ დროს ერთდროულად ორ ვარსკვლავთან - ტიმ ჰანმანთან და დანიელა ჰანტუხოვასთან მუშაობდა. სწორედ ამ დროს, მოხერხებულ და ცბიერ ჯუდის იდეა მოუვიდა - დაეახლოვებინა ენდი ნაიჯელის სიმპათიურ ქალიშვილთან - კიმბერლისთან, რომელიც ჩოგბურთელზე ერთი წლით უმცროსი იყო.

„ფლეშინგ მედოუზე“ ერთ-ერთი სადილის დროს, ჯუდიმ შვილს უთხრა: „შეხედე, რა ლამაზი გოგონა სადილობს ფანჯარასთან. თქვენგან კარგი წყვილი გამოვიდოდა!“ მარეიმ მინიშნება გაიგო და გასაცნობად გაეშურა. რამდენიმე დღის შემდეგ კი გოგონა დედას წარუდგინა. ჯუდიმ ისევ იდეალურად გაითამაშა ყველაფერი: „კიმ, თქვენ ვიღაცას მაგონებთ! შემთხვევით ნაიჯელ სირზის ნათესავი ხომ არ ხართ?“

სახელგანთქმული მწვრთნელი, რომელმაც არ იცოდა სად მოეწყო თავისი უნიჭო (საჩოგბურთო თვალსაზრისით) ქალიშვილი, ძალიან გახარებული დარჩა, როცა გაიგო, რომ მისი შვილი ბრიტანული ჩოგბურთის მთავარ იმედს ხვდებოდა. უფრო მეტიც, უფროსმა სირზმა თავად გამოთქვა ენდის გაწვრთნისა და ჯუდისთვის კონსულტაციის გაწევის სურვილი. ბუნებრივია, მას ამ სამუშაოში ერთი პენიც არ აუღია.

თუმცა სირზების „მდაბიო“ წარმომავლობა დიდად ანაღვლებდა „მომავალი მეფის“ დედას. და გასული წლის გაზაფხულზე მან იპოვნა თითქოსდა იდეალური მეგზური თავისი ვაჟისთვის - ბრიუსების ახალგაზრდა გრაფინია. მაგრამ არისტოკრატებს რაღაც არ აეწყოთ და საქმე სამეფო ნიშნობამდეც არ მისულა.

ჯუდიმ უკან დაიხია და შვილს კიმთან დაბრუნება აიძულა, რომელიც იმ პერიოდში, თავის მოკვლასაც კი აპირებდა. ჯუდის კარნახით დაწერილმა რამდენიმე ელექტროწერილმა და ბრილიანტის საყურეებმა, აგრეთვე რომანტიკულმა მოგზაურობამ ბალიზე, სწრაფად მოაბრუნა კიმი ცხოვრებისკენ და ის ისევ გახდა ენდის ოფიციალური მეგობარი. დღეს ისინი ცოლ-ქმარი არიან და ორი შვილი ჰყავთ.

მხოლოდ გვერდიდან ჩანს, რომ შოტლანდიელები მშვიდობიანად ცხოვრობენ ინგლისელების გვერდით. სინამდვილეში, ჩრდილოელებს დიდად არ ეხატებათ გულზე სამხრეთელი მეზობლები. როცა შოტლანდიის ნაკრების მთავარმა მწვრთნელმა მსოფლიოს ჩემპიონატის წინ ასეთი ფრაზა თქვა: „მინდა წარმატება ვუსურვო ჩვენს მეზობლებს სამხრეთ აფრიკაში“, ათასობით ფანი გამოვიდა ქუჩაში მისი მისამართით წყევლითა და შეურაცხყოფით. ასევე შემთხვევითი არ არის, რომ ელიზაბეტ II-ის უიმბლდონზე ისტორიული ვიზიტის დროს, მარეიმ ამჯობინა არ შეხვედროდა დედოფალს ტელეკამერების წინ, რადგან შოტლანდიელები უბრალოდ არ აპატიებდნენ მას „ოკუპაციური რეჟიმის მეთაურისთვის“ ხელის ჩამორთმევას.

სხვათა შორის, თავის დროზე, როცა ბარსელონაში მთვრალი ენდის გამოხდომის შესახებ ცნობამ შოტლანდიამდე მიაღწია, მარეების სახლში ნაციონალისტების ერთ-ერთი ლიდერი მივიდა ერთი შეკითხვის დასასმელად:

„როგორ წარმოგიდგენიათ თქვენი უმცროსი ვაჟის მომავალი?“ როგორც შემდეგ პოლიტიკოსი იხსენებდა, ის ასეთ პასუხს ელოდა:

„მინდა, რომ ის პირველი ჩოგანი გახდეს“ ან „მოიგოს უიმბლდონი...“, მაგრამ ჯუდის პასუხი სრულიად მოულოდნელი აღმოჩნდა: „ყველაფერს გავიღებდი იმისთვის, რომ ჩემი ვაჟი შოტლანდიის მეფე გახდეს!“

როცა სტუმრის განცვიფრებული სახე იხილა, ჯუდიმ აუხსნა მას, რომ ასეთი გენეოლოგიური შტოს მქონე ადამიანი უბრალოდ ვალდებულია სათავეში ჩაუდგეს დამოუკიდებელ შოტლანდიას. და მხოლოდ საუბრის ბოლოს, თითქოს გონს მოვიდაო, ჯუდიმ განაცხადა, რომ ეს მხოლოდ მისი ოცნებებია და რომ ენდი არ დაკავდება პოლიტიკით იქამდე, სანამ პირველი ჩოგანი არ გახდება ან უიმბლდონს არ მოიგებს.

ნაციონალისტების ლიდერს კამათი არ დაუწყია, მაგრამ თავისი პარტიის შტაბ-ბინაში დაბრუნების შემდეგ, გახარებულმა შეატყობინა მომხრეებს, რომ შორეულ პერსპექტივაში შეუძლიათ ენდის იმედი ჰქონდეთ.

მას შემდეგ, შოტლანდიელები მარეის „უმცროს პრეტენდენტს“ უწოდებენ, „უფროსი პრეტენდენტი“ კი სახელგანთქმული მსახიობი შონ კონერია, რომელმაც ჯერ კიდევ 1990 წელს მისცა თანხმობა გამხდარიყო დამოუკიდებელი შოტლანდიის პირველი პრეზიდენტი.

თუმცა „ნომერ პირველი ჯეიმს ბონდი“ უკვე 89 წლისაა და, შესაძლოა, ვერ მოესწროს დამოუკიდებლობის გამოცხადებას. თუ ეს მართლა ასე მოხდა, მისი შემცვლელი სწორედ ენდი მარეი უნდა გახდეს - როგორც დღეისთვის ყველაზე პოპულარული შოტლანდიელი.

ყოველდღიური სპორტული გაზეთი "ლელო"
199
მკითხველის კომენტარები / 0 /
მსგავსი ამბები
რუბრიკის სხვა სიახლეები
;