ვიქტორ სანეევის ავტობიოგრაფია: არ დავიჯერე - ოლივეირამ ჩემი რეკორდი დაამხო...

ნაწილი I: [VIDEO] რატომ ახსენა ბრაზილიელმა ოლივეირამ ჟურნალისტების პროვოკაციულ შეკითხვაზე ვიქტორ სანეევი?

ნაწილი II: ვიქტორ სანეევი: წაგება თავმოყვარეობასა და პატივმოყვარეობას გვიცხოველებს

ნაწილი III: აი, მიზეზი, რატომ იკარგებიან უფროსებში გადასვლის შემდეგ მოზარდები, რომლებსაც დიდ მომავალს უწინასწარმეტყველებენ

ნაწილი IV: საკითხი ასე იდგა: შევძლებდი თუ არა შიშის დაძლევას და ვაიძულებდი თუ არა თავს მთელი ძალით ხტომას

ნაწილი V: ამ მეთოდს მაშინ იყენებენ, როცა ბრძოლის სიმძაფრის ხელოვნური განელება სურთ

ნაწილი VI: სწორედ წაგებები გახდა ჩემი დაოსტატების, ტაქტიკური სიმწიფის, ფსიქოლოგიური მომზადების კარგი სკოლა

ნაწილი VII: არჩევანის წინაშე ოლიმპიადის წინ: სიგრძეზე ხტომა თუ სამმხტომი?

ნაწილი VIII: ვიქტორ სანეევის ავტობიოგრაფია: ყოველთვის უნდა ელოდო \"მისტერ X-ის\" გამოჩენას

ნაწილი IX: როგორ ემზადებოდა ვიქტორ სანეევი პირველი დიდი ნახტომისთვის

ნაწილი X: ტაბლოზე მაშინვე ახალი ოლიმპიური და მსოფლიო რეკორდი აინთო - 17,39!

ნაწილი XI: ვიქტორ სანეევი: ფეხბურთელობას ვაპირებდი, თავი მიხეილ მესხი მეგონა... ეზოში კი კონსერვის ქილით ვთამაშობდი

ნაწილი XII: ვიქტორ რას აკეთებ? უთოებს ვხეხავ ქარხანაში!

ნაწილი XIII: ვიქტორ სანეევი: კალათბურთი სიმკვირცხლის განვითარებაში, მოძრაობის კოორდინაციაშიც გეხმარება

ნაწილი XIV: ვიქტორ სანეევი: საშინელება იყო, არავინ იცოდა, როგორ უნდა მემკურნალა

ნაწილი XV: ვიქტორ სანეევი: იმ ორიოდე კვირაში, რომელიც სოხუმში გავატარე, ვიგრძენი...

ნაწილი XVI: ვიქტორ, რეკორდს შინ დაამხობ, სოხუმში, სანეევის თასზე!

ნაწილი XVI: მეც გამაჩნდა სისუსტეები, უცებ როდი გავხდი ის ვიქტორ სანეევი, პირველ იანვარს, ქორწინების დღესაც რომ ვარჯიშობდა

ნაწილი XVII: ვიქტორ სანეევი: ტურისტებთან ერთად რომში ჩამოვიდა ჩემი მეუღლე ტატიანა, რომელიც ბავშვს ელოდებოდა

რეკორდზე შემდგომაც ვფიქრობდი, 1975 წელს. რეალური იყო ეს ოცნება? მე მგონი, სავსებით. საკმარისია ითქვას, რომ 1975 წლის შემოდგომისთვის ჩემ აქტივში უკვე 17 მეტრს მიღმა შესრულებული ორმოცდაათზე მეტი ნახტომი ითვლებოდა. თანაც რეკორდთან მიახლოებულ შედეგებს ისეთ პირობებშიც კი ვუჩვენებდი, სადაც არცთუ ისე იოლია მსოფლიო რეკორდის დამყარება: წიდოვან და რეზინ-ბიტუმის ბილიკებზე, ცივ, ხანდახან წვიმიან ამინდში, შემხვედრი ქარის დროს, ცარიელი ტრიბუნების შემხედვარე და ძლიერი მეტოქეობის გარეშე. და მაინც, რეკორდი ხელიდან მისხლტებოდა. მასთან ახლოს ვიყავი საბჭოთა კავშირის VI სპარტაკიადაზე, რომელიც 1975 წელს მოსკოვში ჩატარდა.

ერთ-ერთი ნახტომისას 17,33-ზე დავეშვი. იმ დღეს, ლუჟნიკებში, მეტოქეობის საბრძოლო ატმოსფერო რომ ყოფილიყო, რეკორდი უეჭველად შეიცვლებოდა. მაგრამ... იმ წელიწადსაც ვერ გამიწიეს კონკურენცია ჩვენმა ბიჭებმა. სპარტაკიადაზე მეორე პრიზიორი რიგელი ნიკოლაი სინიჩკინი გახდა, მაგრამ მან ხომ მთელი 65 სანტიმეტრით წააგო.

იმ დროს ხშირად ვფიქრობდი: აი, რომ მოხერხდეს და ძლიერებთან ერთად კიდევ ერთხელ მომიხდეს მეხიკოს ბრწყინვალე ტარტანურ და ჩემთვის ასეთ ბედნიერ სექტორში გამოსვლა-მეთქი, თანაც ტემპერამენტიანი მექსიკელი გულშემატკივრების თანდასწრებით, მაშინ ალბათ, ჩვიდმეტნახევარ მეტრზე გადახტომასაც კი ვიოცნებებდი. მაგრამ ეს მხოლოდ ოცნება იყო. მართალია, 1975 წელს, სწორედ მეხიკოში, მსოფლიო რეკორდი მაინც დაემხო, თითქმის მთელი ნახევარი მეტრით, მაგრამ ამის გაკეთება მე არ მეწერა.

ჟოაო კარლოს დე ოლივეირაზე, როგორც მონრეალის ოლიმპიური თამაშების მოსალოდნელ მეტოქეზე, პირველად 1975 წლის ოქტომბერში გავიგე სპორტული პრესის საშუალებით: "მეხიკოში გამართულ პანამერიკულ თამაშებში ბრაზილიელმა სპორტსმენმა ჟოაო კარლოს დე ოლივეირამ სამმაგ ხტომაში ახალი მსოფლიო რეკორდი დაამყარა – 17,89 და 45 სანტიმეტრით გააუმჯობესა საბჭოთა მხტომელის, ვიქტორ სანეევის მიღწევა. მეორე ადგილი ამერიკელმა ტომ ჰაინემ დაიკავა – 17,20..."

გამოგიტყდებით, თავდაპირველად არ დავუჯერე ამ ცნობას. და განა იმიტომ, რომ ბრაზილიელის ნახტომი ასეთი შორეული აღმოჩნდა – მე უკვე ვთქვი, რომ მაღალ მთიანეთში 18 მეტრს მიახლოებული ნახტომები წარმოდგენილი მქონდა. არც იმიტომ, რომ ოლივეირამ სწორედ ჩემი რეკორდი დაამხო – მარადიული ხომ არც ერთი რეკორდი არ არის. მაგრამ საქმე ისაა, რომ იმავე 1975 წლის მაისში გაზეთებში ასეთი ცნობაც გამოჩნდა, თითქოს სან-ხოსეში (პუერტო-რიკო) ტომ ჰაინსმა, იმავე ნახტომით – 17,89 – დაამხო ჩემი რეკორდი. მერე აღმოჩნდა, რომ სინამდვილეში ჰაინსი მხოლოდ 16,89-ზე გადამხტარიყო, იმ დროს, როცა ზურგქარის სიჩქარე წამში 3 მეტრს უდრიდა.

მაგრამ მიუხედავად ამისა, რამდენიმე დღის შემდეგ გაზეთში დაწვრილებით ეწერა შეჯიბრების შესახებ. ოლივეირას რეკორდი ნამდვილი გამოდგა! ბუნებრივია, შევეცადე, რაც შეიძლებოდა მეტი გამეგო ჩემ მომავალ მეტოქეზე, რომელთან ერთადაც მომავალში, ორ ოლიმპიურ თამაშებზეც კი მივიღე მონაწილეობა.

ჟოაო კარლოს დე ოლივეირა დაიბადა 1954 წლის 28 მაისს სან-პაულუს შტატის მივარდნილ პროვინციულ ქალაქ პინდამონიანგაბადში. სხვათა შორის, მსოფლიოს ახლანდელი რეკორდსმენი თითქმის სრულიად შემთხვევით აღმოაჩინა მისმა თანამემამულემ – მწვრთნელმა ჟოზე რობერტო დი ვასკონსელოსმა, რომელიც მაშინ თვითონ სწავლობდა ფიზაღზრდის ფაკულტეტზე. ყმაწვილში ათლეტის არაჩვეულებრივი ნიჭი რომ დაინახა, ვასკონსელოსმა იგი აჩვენა თავისი ფაკულტეტის მასწავლებელს ოსვალდო გონზალვიშს.

გონზალვიში, რომელიც ადრე დიდი ხნის მანძილზე კლუბ "ფლუმინენსეში" პრაქტიკოს მწვრთნელად მუშაობდა, სერიოზულად მოეკიდა ჭაბუკს და მალე ორივემ გადაწყვიტა, ჟოაო სამმაგ ხტომაში დაოსტატებულიყო. შემდგომ, სამხედრო სამსახურში ყოფნისას, ჟოაო კარლოსი მოხვდა კვალიფიციურ მწვრთნელთან და როგორც თვითონ ამბობს, ბრწყინვალე ადამიანთან, პედრო ენრიკე კამარგო დი ტოლედოსთან, ვისთანაც ბოლო დროს მუშაობდა. მასწავლებელი და მოწაფე ოპტიმიზმით აღსავსენი გასცქეროდნენ ახლო მომავალს მაინც.

"ახლა ჟოაო ყოველდღიურად ივარჯიშებს – ამბობდა მწვრთნელი პედრო დი ტოლედო – ცხრა მთას იქით ხომ აღარ არის კანადის ოლიმპიური თამაშები-76, რომელშიც ბრაზილიისთვის მესამე ოქროს მედალს ვგეგმავთ სამმაგ ხტომაში" (პირველი ორი ადემარო ფერეირა და სილვამ მოიპოვა 1952 და 1956 წლებში). არანაკლებ ოპტიმისტურად იყო განწყობილი თვით ჟოაოც: "მე ჯერ კიდევ ახალგაზრდა ვარ და ამიტომ დიდი იმედი მაქვს, მინდა მონრეალში რამდენადმე გავაუმჯობესო ჩემი მსოფლიო რეკორდი".

ჟოაო სამი წელი სპრინტერულ რბენაში ვარჯიშობდა (100 მ. – 10,4 წამში), შემდეგი ორი წელი კი სიგრძეზე (რომელშიც სამხრეთ ამერიკის რეკორდი დაამყარა – 8,20) და სამმაგ ხტომას მოანდომა. 1975 წლის შემოდგომით მას მთელი სპორტული სამყარო იცნობდა – ორ თვეში ბრწყინვალე შედეგების სერია უჩვენა.

7-8 სექტემბერი. რიო-დე-ჟანეირო. "კოპა ლატინა" (ლათინის თასი, ესპ.); სიგრძე – 8,20, სამმაგი – 16,74 (I ადგილი – ნელსონ პრუდენსიო – 16,93).

26-31 სექტემბერი. რიო-დე-ჟანეირო. ლათინო-ამერიკული თამაშები: სიგრძე – 7,66, სამმაგი – 16,48 (II ადგილი – ნელსონ

პრუდენსიო – 16,45), 4X100 მ ესტაფეტის შემადგენლობაში – 40,8 წამი.

13-16 ოქტომბერი. მეხიკო. ლათინო-ამერიკული თამაშები: სიგრძე – 8,19, სამმაგი – 17,89.

აი, როგორ ხდება სპორტში. ოლივეირამ, რომელსაც მანამდე არც ერთი ნახტომი არ ჰქონდა 17 მეტრს მიღმა, ერთბაშად დაამყარა მსოფლიო რეკორდი, რომელსაც ყველა ქვეყნის კორესპონდენტებმა ფანტასტიკური უწოდეს. შედარებისთვის ვიტყვი, რომ იმ დროისთვის უკვე 26 შეჯიბრებაში 57-ჯერ დავეშვი 17-მეტრიანი ნიშნულის მიღმა და მხოლოდ საბჭოთა კავშირისა და ევროპის რეკორდსმენად დავრჩი.

და მაინც, ამ ფანტასტიურობის მიუხედავად, ბრაზილიელის, სწორედ ბრაზილიელი მხტომელის რეკორდი არ იყო შემთხვევითი. საკმარისია გავიხსენოთ, რომ ომის შემდგომ ოლიმპიურ თამაშებზე ამ ქვეყნის სპორტსმენებს ორი ოქროს, თითო ვერცხლისა და ბრინჯაოს მედლები ეკუთვნით. მსოფლიო რეკორდიც მრავალჯერ დაუმხიათ ბრაზილიელ მხტომელებს. ეს კი ახალი მორიგი წარმატება იყო.

ბუნებრივია, ჟოაოს მიღწევას უდიდესი აღტაცებით შეხვდნენ სამშობლოში. აი, რას წერდა ერთი ბრაზილიური გაზეთი: "კაპრალი გენერალი გახდა!"

რა გაეწყობა, კაპრალი ჟოაო მართლაც გახდა სპორტში, სულ ცოტა, გენერალი, ხოლო სამსახურებრივად ამ ორ დღეში უფროსი სერჟანტობიდან კაპრალობამდე ავიდა. ამის შესახებ მას მეორე დღესვე მისალოცი დეპეშით ოფიციალურად აცნობა იმ სამხედრო სამსახურის ბატალიონის უფროსმა, სადაც სპორტსმენი მუშაობდა. ხოლო გენერალმა ედნარდო დ, ავილა მელუმ გვარდიის II ბატალიონის კაპრალს ჟოაო კარლოს დე ოლივეირას დეპეშა გაუგზავნა: "არმიის პირადი შემადგენლობა ამაყობს და სიხარულით ზეიმობს. თქვენმა სახელოვანმა მიღწევამ – მსოფლიო რეკორდმა სამმაგ ხტომაში, მოპოვებულმა მამაცობით, ვაჟკაცობით, შეუპოვრობით და პატრიოტული სულისკვეთებით, კიდევ უფრო აამაღლა ჩვენი არმიის სახელოვანი ტრადიციები და მთლიანად ბრაზილიის სიდიადე".

სპორტსმენს გულთბილად მიულოცეს ბრაზილიის პრეზიდენტმა, განათლებისა და კულტურის მინისტრმა. მსოფლიო რეკორდის დამყარების მეორე დღესვე სან-პაულუში გამოცხადდა, რომ ოლივეირას მიენიჭა ქალაქის საპატიო მოქალაქის სახელი და ამასთან დაკავშირებით, იგი სამახსოვრო ოქროს მედლით დაჯილდოვდა. ხოლო ქალაქის მუნიციპალური პალატის დეპუტატმა პალატის სხდომაზე ოფიციალურად მოითხოვა, სპორტული გმირისთვის დაემზადებინათ და ებოძებინათ სპეციალური დიდი ოქროს მედალი:

"საპატიო მოქალაქეს უდიდესი სპორტული დამსახურებისთვის". მოთხოვნა დეპუტატებმა ერთსულოვნად მოიწონეს, მედალი დამზადდა და განსაკუთრებულ საზეიმო სხდომაზე გადაეცა ჩემპიონს. ბრაზილიის საფოსტო უწყებამ, რომელიც მანამდე სპორტსმენებს მაინცდამაინც არ წყალობდა, ამჯერად უჩვეულო გულუხვობა გამოიჩინა. კავშირგაბმულობის მინისტრის პირადი განკარგულებით უწყებამ მსოფლიო ახალი რეკორდსმენის საპატივცემულოდ სასწრაფოდ გამოუშვა ერთბაშად ორი სამახსოვრო მარკა.

ამ მარკების გამოშვების გადაწყეტილების მიღებისთანავე მინისტრმა ჟოაოს დეპეშა გაუგზავნა: "რაკი ჩვენ მიგვაჩნია, რომ თქვენისთანა გამოჩენილი ათლეტი ყოველთვის უნდა იყოს თანამემამულეთა ყურადღების ცენტრში, გადაწყვეტილება მივიღეთ, თქვენი გასაოცარი რეკორდი დამტკიცდეს ბრაზილიის ფილატელფიის ისტორიაში".

როცა 26 ოქტომბრის დილას ბრაზილიის ათლეტთა გუნდი პორტ კონგონიასში ნაპირზე გადმოვიდა, ჟოაო კარლოსი, როგორც ეროვნული გმირი, მოტოციკლისტების ესკორტის თანხლებით გაამგზავრეს სან-პაულუში მისსავე პატივსაცემად გამართულ ზეიმზე. როცა მსოფლიოს ახალი რეკორდსმენი ღია მანქანით მიდიოდა რვამილიონიანი ქალაქის ცენტრალურ ქუჩებში, მისი ექსპანსიური თანამემამულეები აღფრთოვანებული შეძახილებით ხვდებოდნენ და ყვავილებს აყრიდნენ.

ასეთი პატივი სპორტსმენთა შორის მხოლოდ იმ ქვეყნის ფეხბურთელთა გუნდს ხვდა, რომელიც სამჯერ დაბრუნდა სამშობლოში ქალღმერთ ნიკეს ოქროს ქანდაკებით, რითაც მსოფლიო ჩემპიონებს აჯილდოებენ.

ასეთივე ცერემონია გაიმართა რეკორდსმენის მშობლიურ ქალაქ პინდამონიანგაბადშიც, სადაც ზეიმი იმპროვიზებულ კარნავალში გადაიზარდა. მერე კი ჟოაო ბრაზილიის დედაქალაქში წაიყვანეს. აქ იგი პრეზიდენტმა სასახლეში მიიღო და მიულოცა ჩემპიონს უდიდესი მიღწევა. მთავრობის სახელით კი სამახსოვრო ოქროს მედალი გადასცა. ჟოაოს მამის რეაქცია მსოფლიო რეკორდზე კი ასეთი იყო: "მე მთელი ცხოვრება "კორინტიანსს" ვქომაგობ. იმ საღამოს, ჩვეულებრივ, შინ ვიყავი და ტელევიზორით ვუყურებდი "კორინტიანსის" მატჩს "ფიგეირენსის" წინააღმდეგ... უცებ გადაცემა შეწყდა და დიქტორმა საზეიმო ხმით გამოაცხადა, თურმე ჩემმა შვილმა სულ ახლახან დაამხო მსოფლიო რეკორდი. იმდენად გავბრუვდი, – განსაკუთრებით შედეგით, – რომ სავარძლიდანაც ვერ შევძელი წამოდგომა".

ჟოაოს მამა – რკინიგზის ყოფილი მოსამსახურე პაულო დე სილვია სიამოვნებით იგონებდა, როგორ ჩააყენეს მისი 11 წლის შვილი ჟოაო უფროსების ფეხბურთელთა გუნდის კარში, სადაც თითქმის მთელი სეზონი ბრწყინვალედ ითამაშა და ქალაქის საუკეთესო მეკარის სახელი გაუვარდა. თუმცა, მერე იგი კალათბურთმა გაიტაცა და ფეხბურთი მიატოვა.

ემპიონის და მარია ლაურა, ჟოაოს ბავშვობას რომ იხსენებდა, ყვებოდა, რომ მაშინ მას ყველაზე ძალიან საბავშვო კარნავალებში ყოველწლიური მონაწილეობა უხაროდა, რომელთაც ჩვეულებრივ ბრაზილიური ეროვნული ცეკვის – სამბას ცნობილი შემქმნელი და შემსრულებელი ჟორჟ ბენი ხელმძღვანელობდა. ეს კარგად ახსოვდა ჟორჟ ბენის და ახალი წლის წინ განსაკუთრებით მხატვრული სვლა მოაწყო:

250 პატარა მონაწილე ფანტასტიკურად აჭრელებული კოსტიუმებით მოძრაობდა პატარა ქალაქის ქუჩებში, მრავალრიცხოვანი ინსტრუმენტების თანხლებით თავმომწონედ ცეკვავდა ბრაზილიურ სამბას. ამჯერად ამ სვლას ხელმძღვანელობდა თვით მსოფლიო რეკორდსმენი, VII პანამერიკული თამაშების ორი ოქროს მედლის მფლობელი, სამხრეთ ამერიკის ჩემპიონი, ბრაზილიის ყველაზე პოპულარული სპორტსმენი ჟოაო კარლოს დე ოლივეირა.

ბუნებრივია, ოლივეირას რეკორდის შემდეგ საბჭოთა და საზღვარგარეთის გაზეთების კორესპონდენტები თხოვნით მომმართავდნენ, კომენტარი გამეკეთებინა ბრაზილიელი სპორტსმენის ნახტომისთვის და იმაზე მესაუბრა, თუ როგორი ბრძოლა იყო მოსალოდნელი ოლიმპიურ თამაშებზე. მე ვუპასუხე, რომ ჟოაო კარლოს დე ოლივეირას მიღწევა უდავოდ დიდი მოვლენაა სპორტულ სამყაროში. და ამავე დროს, ვთქვი, მეხიკოს ბუნებრივი პირობები განსხვავდება ბარის სტადიონებისგან, სადაც უმეტესი საერთაშორისო შეჯიბრებები იმართება-მეთქი. ისიც ვთქვი, რომ მონრეალში 17,50-17,60 მეტრის ფარგლებში ველოდები ბრძოლას და ვეცდები, მზად ვიყო ოლივეირასთან დუელისთვის.

იმავე ინტერვიუში გამოვთქვი სურვილი მსოფლიოს უძლიერესი მხტომელების მეხიკოში შეხვედრისა, სადაც ჩვენ ერთად ვეცდებოდით მსოფლიო რეკორდის გაუმჯობესებას. დასასრულ დავძინე, რომ მოხარული ვიქნებოდი, შევხვედროდი ჩემ შემცვლელს მსოფლიო რეკორდსმენის პოსტზე.

მართალი გითხრათ, ჟოაოს პირადად გაცნობას მონრეალის ოლიმპიურ თამაშებამდე არ ვვარაუდობდი, რადგან ვიცოდი, სამხრეთამერიკული სპორტის წარმომადგენლები, კუბელებისა და მექსიკელების გარდა, ძველი სამყაროს სტადიონების იშვიათი სტუმრები არიან. მაგრამ, ჩემდა გასაოცრად, ასეთი შესაძლებლობა საკმაოდ მალე მომეცა – 1976 წლის ზამთარში მძლეოსანთა ევროპის მორიგ ჩემპიონატზე. ეს საინტერესო შეხვედრა დაწვრილებით აღწერა ვიტოლდ კრეერმა ჟურნალ "ლიოგკაია ატლეტიკაში".

დავით ჭელიძე

გაგრძელება იქნება

2250
მკითხველის კომენტარები / 0 /
მსგავსი ამბები
რუბრიკის სხვა სიახლეები
;