რატომ გვჭირდება  ქართულ კლუბებში  ფინანსური ფეარ პლეი? კრიზისი: ვალდებულებები გაიზარდა, შემოსავლები კი... 

ქუთაისის “ტორპედოში” ფინანსურ კრიზისზე ამბის გავრცელების შემდეგ კლუბის პრეზიდენტმა ზაალ ჩაჩავამ პირველი კომენტარი კლუბის ოფიციალური არხების საშუალებით გააკეთა და მე-3 გვერდზე ამ წერილს გაცნობოდით...

წერილში ბევრი საინტერესო დეტალია. მაგალითად, “ტორპედოს” პრეზიდენტი ადასტურებს, რომ კლუბში მისი მისვლის შემდეგ, თითქმის სამი წელია, ძირითადი გუნდის სახელფასო ბიუჯეტი ყველაზე მაღალია საქართველოში და ქუთაისელი ფეხბურთელების ხელფასები მათი უცხოელი კოლეგების ანაზღაურებებს თითქმის უთანაბრდება... 

სწორედ ამის გამო გვსურს არსებულ მდგომარეობაზე ჩვენი პოზიცია შემოგთავაზოთ, რადგან ქართული ფეხბურთის განვითარების ფონდის დაარსების შემდეგ ასეთი რამ თითქმის აღარ მომხდარა. “ტორპედოში” არსებულმა პრობლემებმა, რეალურად, რყევები ქართულ ფეხბურთშიც გამოიწვია...

ფინანსური ფეარ პლეი

რეალურად, ფინანსური “ფეარ პლეის” პრინციპები უგულებელყოფილია. საკამათო არ არის, რომ ზაალ ჩაჩავას კარგი საქმის გაკეთება და საქართველოში მაღალანაზღაურებადი გუნდის პრეცედენტის შექმნა სურდა. მან ბაზარზე არსებული ვითარება შეცვალა და ფასები გაზარდა. ესეც კარგი იქნებოდა, ამ ყველაფერს საფუძველი რომ ჰქონოდა...

აქედან გარკვეული დასკვნის გამოტანა შეიძლება, შემდგომში მსგავსი რამ რომ არ მოხდეს და გუნდები ჩემპიონატის მსვლელობისას არ გამოგვეცალოს ხელიდან. ფინანსური “ფეარ პლეის” პრინციპების დაცვა აუცილებელი და საჭიროა, რადგან გუნდებს და, ზოგადად, ფეხბურთს სტაბილურობა უფრო ავითარებს, ვიდრე კეთილი სურვილით ნაკარნახები ემოციური ნაბიჯები.

სამწუხაროდ, “ტორპედო” გამონაკლისი არ არის. ახლაც არის მცდელობა, ქუთაისელთა მოთამაშეები გადაიბირონ და მათ საკონტრაქტოდ 90 ათას ლარსაც სთავაზობენ, მაგრამ ვშიშობთ, ამას მყარი გარანტია ზურგს თუ არ უმაგრებს, იგივე არ მოხდეს, რაც “ტორპედოს” შემთხვევაში, ეს კი სამომავლოდ მორიგი კრიზისის წინაპირობა გახდება. 

ფაქტია, ახლა ქართულ გუნდებში იმდენად არა შემოსავლები, არამედ, ვალდებულებები გაიზარდა და ფინანსური კრიზისიც ამიტომ დადგა. ზუსტად ასე მოუვიდა წინა წლებში დაშლილი გუნდების უმრავლესობას. ამიტომ, ქუთაისელთა შეცდომა სხვა ამბიციურმა კლუბმა არ უნდა დაუშვას, რადგან ეს არ არის ევროპისკენ მიმავალი გზა.

აუცილებელია გარანტიები

საჭიროა ფინანსური რეგულაცია: იგულისხმება გარანტიები, ბიუჯეტი და ვალდებულებები გარკვეულ შემოსავალს რომ ემყარებოდეს და გარანტირებული იყოს კლუბის (ამ მისი მფლობელის) რეალური, არსებული შემოსავლებით და სასპონსორო თანხებით. კრიზისი მაშინ დგება, როცა ვალდებულებები რეალურ, არსებულ შემოსავლებსა და სასპონსორო თანხებს აღემატება. ეს 90-იანი წლების ფინანსურ პირამიდას ჰგავს. 

უპირველესად, საჭიროა კონტრაქტის გაფორმებამდე კლუბმა წარმოადგინოს გარანტიები, რომ აღებულ ვალდებულებას შეასრულებს. კლუბის მეპატრონის ნებაა, მილიონიან კონტრაქტს გააფორმებს თუ ათასლარიანს. მაგრამ თანხის წარმომავლობა და გარანტიები აუცილებელია. 

მაგალითად, მოთამაშეებს 20 და 30-ათასლარიან ხელშეკრულებებს რომ უფორმებენ, ეს გარანტიის გარეშე აუცილებლად გამოიწვევს კრიზისს. სანამ ხელშეკრულება სპონსორთან არ გაფორმდება, მოთამაშის აყვანა არათუ გაუმართლებელია, არამედ დაუშვებელიცაა.

სხვაგვარად, გუნდები დიდი ხელფასებით უნებლიედ ბაზარზე ფასების ხელოვნურ ზრდას იწვევენ და შედეგად თავად ზარალდებიან. ადრე თუ მაქსიმუმ 5-6 ათას ლარს იხდიდნენ, ახლა ზოგიერთ კლუბში 10, 20 და 30-ათასიანი ხელფასებიც ფიქსირდება. ამიტომაა ეს საკითხი გასაკონტროლებელი - რა უმაგრებს ზურგს ძვირადღირებულ კონტრაქტებს. 

სტაბილურობის გარანტი და  კონტროლი

თუ მეპატრონე საბანკო ან სხვა სახის გარანტიებს წარმოადგენს, გადაიხადოს თუნდაც მილიონი. თორემ გეგმის გარეშე კლუბის საქმიანობის წარმართვა წარმოუდგენელია. ეს ქაოსს ქმნის. 

განსაკუთრებით მკაცრი კონტროლია საჭირო იმ კლუბებში, რომლებიც მხოლოდ ფეხბურთის განვითარების ფონდიდან ფინანსდებიან და სხვა შემოსავალი არ გააჩნიათ. 

აუცილებლად უნდა გადამოწმდეს კლუბში მისვლის მსურველი კომპანია - რამდენად შეეფერება ერთმანეთს მისი დაპირებები და რეალური ფინანსური შესაძლებლობები. წელს იყო ასეთი შემთხვევა - ერთ-ერთ კლუბში უცხოური კომპანია შედიოდა, მაგრამ ფეხბურთის ფედერაციამ კლუბი ახალი პარტნიორის საეჭვო რეპუტაციის გამო გააფრთხილა და გაფორმებული კონტრაქტი გაუქმდა. 

კიდევ ერთი მაგალითი. 7 წლის წინ საქართველოს ჩემპიონატის პირველი ლიგის გუნდი, როგორც თავად თქვეს, ჩინურმა კომპანიამ აიყვანა, ლიგისთვის წარმოუდგებლად მაღალი ხელფასებით ბევრი ცნობილი მოთამაშე დაიმატეს და... კომპანია ერთ თვეში აორთქლდა. საქმე ისაა, რომ ტოტალიზატორზე თამაშით მცირე დანახარჯი ამოიღეს და ცხადია, ქართული კლუბი აღარც გახსენებიათ. სხვათა შორის, მსგავსი აფერა საუკუნის დასაწყისში ბელგიაშიც მოხდა. 

საპირწონე მაგალითად გორის “დილა” გამოდგება, სადაც ებრაული კომპანიის წინადადება დეტალურად განიხილეს და კონტრაქტი ისე გაფორმდა, კლუბს ფინანსური რყევები არ აწუხებს და ებრაელი ინვესტორები დღემდე ვალდებულებებს ზუსტად ასრულებენ.

ახლა “ტორპედოში” კრიზისის გამომწვევ მიზეზებზე ბევრი ჭორ-მართალი ვრცელდება. ისიც კი ითქვა, თითქოს, კლუბის თანხა კაზინოში წააგეს, რაც დაუჯერებელი ჩანს. როცა თანხის ხარჯვა სწორედაც ფინანსური “ფეარ პლეის” ჩარჩოში მოექცევა, მსგავსი კრიზისი აღარ მოხდება.

ყოველდღიური სპორტული გაზეთი "ლელო"
1185
მკითხველის კომენტარები / 1 /
ქართველი
0
გთხოვთ არ ჩამითვალოთ სიძულვილად ან ვინმეს დამცირებად, მაგრამ ერთს ვიტყვი. როდესაც ხელფასებზე და შემოსავლებზე საუბრობთ თქვენ რას ფიქრობთ არ ჰქონდა ჩაჩავას იმის ფინანსური გარანტია გუნდს თავი შეენახა? არ არის წინდაუხედავი ეს კაცი მაგრამ სჯობს შევიდეს აუდიტის სამსახური გუნდში და იმუშაოს. დაინტერესდეს ჩაჩავას საქმიანობით!!!
მსგავსი ამბები
რუბრიკის სხვა სიახლეები
;