[VIDEO] როგორ შეათამაშა ჰაერში შოთა ლომიძემ 20 კგ-ით მძიმე დურალიევი ევროპის ჩემპიონატის ფინალში

სახელოვან და გამოჩენილ ქართველ ფალავანს, საქართველოს რვაგზის, საბჭოთა კავშირის ხუთგზის, ევროპის ორგზის, ხალხთა სპარტაკიადის ორგზის, მსოფლიოს ორგზის და მეხიკოს ოლიმპიური თამაშების ვერცხლის მედლის მფლობელს შოთა ლომიძეს 20 იანვარს შეუსრულდებოდა დაბადების 83 წელი.

[ლეგენდების კვალდაკვალ] ლევან თედიაშვილი: რამდენიც გადაიხადეთ იმდენისა ვიჭიდავე!

გთავაზობთ ნაწყვეტს ვეტერან ჟურნალისტ რ. მაჭავარიანის წიგნიდან „ლომის გვარისა“.

ევროპის 1969 წლის პირველობამდე ერთი თვით ადრე გაირკვა, რომ ალექსანდრე მედვედი შეუძლოდ იყო და სოფიაში (პირველობას ბულგარეთი მასპინძლობდა) ვერ გაემგზავრებოდა.

შეიქმნა რეალური საფრთხე, რომ ასე ტრიუმფით განვლილი 1969 წელი საკმაოდ უღიმღამოდ დამთავრდებოდა. ბოლო აკორდი დისონანსს შეიტანდა თავმოსაწონ წარმატებებში.

ევროპის ეს ჩემპიონატი კიდევ ერთი გარემოების გამო იქცევდა განსაკუთრებულ ყურადღებას. საბჭოთა კავშირის ნაკრებმა, მართალია, დამაჯერებლად მოიპოვა მსოფლიოში უძლიერესის სახელი, ვერ იქნა და ვერ შეძლო ევროპის პირველობაზე თავის გამოჩენა. 1967 წელს ჩემპიონი გახდა თურქეთის გუნდი, 1968 წელს კი - ბულგარეთში. ზიდიზედ მესამედ დამარცხება საბჭოთა ნაკრებისათვის, მეტი რომ არა ვთქვათ, შეურაცხმყოფელი იქნებოდა.

დიდი ბჭობისა და მრავალგზის აწონ-დაწონის შემდეგ, მწვრთნელთა საბჭომ გადაწყვიტა, ბულგარეთში, მძიმე წონაში, ქვეყნის ნაკრების ღირსებას შოთა ლომიძე დაიცავსო.

რამდენად მართალი იყო ცნობა მედვედის ავადმყოფობის შესახებ, რამდენად ესაჭიროებოდა მას მკურნალობა, ამის შესახებ ოფიციალურ დონეზე არავინ არაფერს არ ამბობდა. კულუარებში კი ლაპარაკობდნენ, რომ მედვედი შეგნებულად არიდებდა თავს ევროპის პირველობაზე გასვლას. მიზეზი კი ის იყო, რომ არენაზე გამოჩნდა ახალგაზრდა ბულგარელი მძიმე წონის ფალავანი დურალიევი.

ამ გოლიათმა ათლეტმა ჯერ კიდევ 1967 წლის მსოფლიო ჩემპიონატზე ყველა მოწინააღმდეგე დაამარცხა და მხოლოდ ერთი ქულის სხვაობით წააგო ბრძოლა მედვედთან. ერთი წლის შემდეგ, მექსიკის ოლიმპიური თამაშების ფინალში მედვედი და დურალიევი შეხვდნენ ერთმანეთს. უძლიერესის დასახელების დროს, მსაჯებს შორის ერთიანობა არ ყოფილა… რაც შეეხება 1969 წლის მსოფლიო ჩემპიონატს, ამ ორი გიგანტის შეხვედრა ფრედ დამთავრდა. მედვედს იმან უშველა, რომ სხვებთან შეხვედრებში 1 საჯარიმო ქულით ნაკლები ჰქონდა მიღებული და მსოფლიოს ჩემპიონის ოქროს მედალი მას გადასცეს. ერთი სიტყვით, პროგნოზი, რომ ბულგარელი ფალავანი საკუთარ მოედანზე არავის არაფერს დაუთმობდა, ეჭვს არ იწვევდა და მედვედმაც მასთან ჭიდაობას ძველი ტრავმების მოშუშება ამჯობინა.

სხვებისა რა მოგახსენოთ, მაგრამ პირადად მე, შოთას მეგობარსა და მისი ჭიდაობის თაყვანისმცემელს, მძიმე წონაში მისი გადასვლა არ გამხარებია... სოფიაში დურალიევის დამარცხება ვერაფრით წარმოვიდგინე. გარდა ამისა, მძიმე წონაში გამოდიოდნენ: თურქი თოფუზისი, გერმანელი დიტრიხი, ირანელი ანვარი, შვედი ერიქსონი... ყველა მათგანი არაერთხელ მდგარა გამარჯვებულის კვარცხლბეკზე; მათგან ყველაზე მსუბუქი 130 კილოგრამს იწონიდა, ყველაზე მძიმე კი 160 კილოგრამს. ეს მაშინ, როდესაც ქართველი ათლეტი „მიშვებული წონის“ პირობებშიც კი 110-112 კილოგრამი ძლივს იყო.

ლეგენდარული გდება მსოფლიოს ფინალში: კურტანიძე VS ჰეიდარი

სოფიაში ჩასული ჟურნალისტები მძიმე წონის მოჭიდავეთა კვარცხლბეკს ასე ხედავდნენ. უმაღლეს საფეხურზე, რა თქმა უნდა, დურალიევი ავა, მეორე საფეხურს დაიკავებს თურქი, მესამეს - შვედიო... ჩვენი ფალავანი ხუთეულშიც კი არავის შეჰყავდა.

ბულგარეთის დედაქალაქი 19-დან 22 სექტემბრამდე, შეიძლება ითქვას, ერთ დიდ საჭიდაო მოედნად იქცა. სოფიაში 19 ქვეყნის 127 ათლეტი ჩავიდა. საბჭოთა კავშირის ნაკრებში საქართველოდან მხოლოდ ორნი იყვნენ: ნოდარ ხოხაშვილი, რომელიც პირველ ქვესაშუალო წონაში გამოდიოდა და შოთა ლომიძე.

მასპინძლები პირდაპირ აცხადებდნენ, 1969 წლის ევროპის პირველობა ისტორიაში შევა, როგორც ჩვენი ჭიდაობის სკოლის ტრიუმფი. ჩვენ შეგვიძლია ათივე ოქროს მედლის მოპოვებაო.

ბულგარელებმა მართლაც შესანიშნავი სტარტი აიღეს. პირველ დღეს ხუთი წონითი კატეგორიიდან ოთხში (!) მათი წარმომადგენელი ავიდა კვარცხლბეკის უმაღლეს საფეხურზე...

მხოლოდ მეორე დღეს შეძლეს საბჭოთა კავშირის ნაკრების წევრებმა მდგომარეობის გამოსწორება. ოქროს მედლები მოიპოვეს დიმიტრიევმა, გუსოვმა, შახმურადოვმა, სტრახოვმა და გულიუტკინმა. დაძაბულობამ, რომ იტყვიან, კულმინაციას მიაღწია. ოქროს მედლების რაოდენობით საბჭოთა გუნდი დაწინაურდა.

მასპინძელთა სანუკვარი მიზანი ახლა მძიმე წონაში გამარჯვება იყო. მაშინ ოქროს მედლები თანაბრად იქნებოდა განაწილებული. ხუთი ბულგარელებს ექნებოდათ, ხუთი კი საბჭოთა კავშირის გუნდს. ასეთ „ყაიმს“ ერთგვარი დადებითი მუხტიც ახლდა,- გამარჯვება ყველაზე პრესტიჟულ წონაში!

ევროპის პირველობის დასკვნითი ეტაპის ასე წარმართვაში, მასპინძლებს ეჭვი არ ეპარებოდათ. სწამდათ, ბოლო ჰიკნი დურალიევის გამარჯვების აღსანიშნავად აჟღერდებოდა, მაგრამ სოფიაში საჭიდაოდ ჩასული იყო კაცი, რომელსაც არაფრით არ უნდოდა ოქროს მედლის დათმობა. ეს ურჩი ადამიანი ჩვენი სახელოვანი ფალავანი შოთა ლომიძე გახლდათ.

თუ როგორ იჭიდავა ბულგარეთის ხალიჩაზე საქართველოს ღირსეულმა შვილმა, ამის შესახებ საბჭოთა კავშირის მაშინდელი ნაკრების მწვრთნელი იოსებ ჩხატარაშვილი გიამბობთ: „საქმე ის გახლავთ, რომ მძიმეწონოსანმა ალექსანდრე მედვედმა ავადმყოფობის გამო ვერ შეძლო სარბიელზე გამოსვლა. მართალია, იგი ჩავიდა სოფიაში, მაგრამ როგორც სტუმარი. გუნდის ინტერესების დაცვა ამ წონაში შოთას დაევალა. ლომიძეს არ აქვს მძიმე წონის „საკადრისი“ კილოგრამები, მაგრამ ამ ნაკლს თავისი საოცარი ძალითა და სისწრაფით ინაზღაურებს.

[ლეგენდების კვალდაკვალ] დავით კვაჭაძე: ღარიბი ოჯახიდან ვიყავი, ორთაჭალაში მკერავთა უბნის ერთ პატარა ოთახში მარტოხელა დედა სამ ძმას გვზრდიდა

პირველი ბრძოლა პოლონელ პახუნსკისთან ქართველმა ფალავანმა უპრობლემოდ წმინდად მოიგო, შემდეგ, ასევე, დროზე ადრე დაამთავრა შეხვედრა ჩეხოსლოვაკიის გუნდის წევრ ბუსიკთან. თურქი თოფუზი ორჯერ გააკრა ხალიჩას ბეჭებით, მაგრამ მსაჯებმა ილეთის სისწორეში ეჭვი შეიტანეს და შოთაც იძულებული გახდა, ქულებით გამარჯვებას დასჯერებოდა. მან 8 მომგებიანი ქულა აართვა თურქს და არცერთი არ დაუთმო.

გადამწყვეტი ბრძოლა: ლომიძე - დურალიევი. პირველსავე წუთზე შოთა ფეხებში ჩაუვარდა და, წარმოიდგინეთ, ჰაერში აიტაცა 130-კილოგრამიანი გიგანტი. მაყურებელი გაოგნებული უყურებდა თავისი კერპისა და მთავარი ფავორიტის მარცხს. ერთხელ ლომიძემ ხიდზეც შეაყენა მეტოქე, რამდენჯერმე ჩოქბჯენშიც გადაიყვანა და საბოლოოდ 7:0 მოუგო. დურალიევმა ერთი ქულის მოპოვებაც ვერ შეძლო.

დამთავრდა ევროპის პირველობა. შოთა ლომიძეს ოქროს მედალთან ერთად ყველაზე ტექნიკური და ყველაზე ღონიერი მოჭიდავის პრიზი გადაეცა!

არა მგონია, მსოფლიოში მოიძებნებოდეს მოჭიდავე, რომელიც მძიმე წონაში ჩემპიონის ტიტულთან ერთად ატარებდეს ყველაზე ტექნიკური და ყველაზე ღონიერი ფალავნის სახელს!

ყოველდღიური სპორტული გაზეთი "ლელო"
8007
მკითხველის კომენტარები / 3 /
SR
0
დურალიევიც თურქი იყო, ისე :) ბოლოს თურქეთში გადავიდა და იქ ცხოვრობდა სიცოცხლის ბოლომდე.
მაგარი უიღბლო იყო, ფინალებს სულ აგებდა. არცერთი ოქრო არ ჰქონდა, ისე დაამთავრა კარიერა-10 ფინალი წააგო-1 ლომიძესთან, 1 კიდევ ვიღაცასთან და, 8-მედვედთან.
კ ო მ ბ ლ ე
2
შენ გენაცვალე ქართველო!
ეს რა უქნა ამხელა დევკაცს, ისეთი შთაბეჭდილება დამრჩა, თითქოს ლომი ბატკანს მოსაკლავად ვერ იმეტებს და ჰაერში ბზრიალით ერთობაო. მართლა საოცარი ძალა ჰქონია ადამიანთა მოდგმაში იმპერატორთა შორის, ღირსეულ მეფეს!
მსგავსი ამბები
რუბრიკის სხვა სიახლეები
;