SPORT-EXPRESS: 1972 წელს ოქროს სამი წამი საკანდელიძის დამსახურება იყო

გასულ კვირას 1972 წლის ოლიმპიური ჩემპიონის მოდესტას პაულაუსკასის ინტერვიუ შემოგთავაზეთ. იგი თბილად იხსენებს ქართველ თანაგუნდელებს ზურაბ საკანდელიძესა და მიხეილ ქორქიას - ოლიმპიადის ფინალში ისინი მწვრთნელმა სასტარტო ხუთეულში დააყენა და სწრაფი თამაშით ამერიკელებს ყოველგვარი გეგმა აურიესო.

ჩვენ უფრო დავაკონკრეტოთ, გავიხსენოთ ევროპის ოთხგზის ჩემპიონი ზურაბ საკანდელიძე.

აი, რა დაწერა "სოვეტსკი სპორტმა" 2004 წელს საკანდელიძის გარდაცვალებასთან დაკავშირებით: "1972 წლის ოლიმპიადის ფინალში მოვლენათა განვითარება მკვეთრად აღემატება ნებისმიერი ჰოლივუდური თრილერის ფინალს. სირენამდე 8 წამით ადრე (სსრკ 49:48-ს იგებდა) ბურთი მიუვიდა ცენტრ ალექსანდრ ბელოვს.

მას შეეძლო პასი სერგეი ბელოვისთვის თავისუფლად გადაეცა ან ბურთი ჩაეხუტებინა და იატაკზე დაწოლილიყო, მაგრამ მოულოდნელად, ბურთი უკან, დიაგონალურად ისროლა, იქით, საითაც საკანდელიძე (ერთბაშად ორი ამერიკელი მეურვეობდა) ეგულებოდა.
- გული გამიჩერდა, - იხსენებს მთავარი მწვრთნელი ვლადიმირ კონდრაშინი.

ბურთს ამერიკელი დაგ კოლინზი დაეუფლა და საბჭოელთა კალათისკენ დაიძრა. მას საკანდელიძე წამოეწია, ამერიკელთან ერთად აფრინდა და, რა თქმა უნდა, დაჯარიმდა. წარმოიდგინეთ, რა მოხდებოდა, მეტოქეს ზურაბი რომ არ დაწეოდა: კოლინზი ორ ჯარიმას არ ისროდა (თუმცა ჩააგდო), კონდრაშინი წუთშესვენებას ვერ აიღებდა და რაც მთავარია, არ იქნებოდა ლეგენდარული 3 წამი, რომლის დროსაც ედეშკოს სასწაული პასით საშა ბელოვმა სსრკ-ს პირველი საკალათბურთო ოლიმპიური ოქრო მოუტანა."

⇒პაულაუსკასი: მიუნხენი-1972-ის ფინალში საკანდელიძემ და ქორქიამ კავკასიური ცეკვა დადგეს [VIDEO]

მიხეილ ქორქია იხსენებდა:

"შოკში აღმოვჩნდი, როცა მწვრთნელმა ამერიკელებთან მატჩამდე მითხრა, რომ მე და საკანდელიძეს სასტარტო ხუთეულში უნდა გვეთამაშა. ემოციებს ძლივს ვფარავდი. ზურაბი კი, ამ ფაქტს მშვიდად შეხვდა. იმ მომენტისთვის იგი მსოფლიოს ჩემპიონი და ევროპის პირველობის ოთხგზის გამარჯვებული იყო. ძალიან ბრაზდებოდა, როცა მიუნხენში ყოველ მატჩზე 15-18 წუთს ათამაშებდნენ. ფინალის წინ სსრკ-ის სპორტკომიტეტის თავმჯდომარე სერგეი პავლოვმა კონდრაშინს ჰკითხა: საკანდელიძეს ცოტას რატომ ათამაშებო? მწვრთნელმა მიუგო - იგი ფინალში ჩვენს საიდუმლო იარაღად უნდა იქცესო. სხვათა შორის, ამერიკელებთან ზურაბმა 8 ქულა მოაგროვა და ალექსანდრე ბელოვთან ვიცესნაიპერობა გაიყო."

ალჟან ჟარმუჰამედოვი განაგრძობს:

"ზურაბი გუნდში ყველას უყვარდა. მას იუმორის საოცარი გრძნობა ჰქონდა. მოედანზე აზარტული იყო, მეტოქეს გასაქანს არ აძლევდა. შეტევისას კი მისებრი სწრაფი კალათბურთელი ბევრი არ მეგულება. ზურაბს შეეძლო წამის მეასედებში სწორი გადაწყვეტილების მიღება. მიუნხენურ მატჩზე მსჯელობისას "ოქროს პასს" და "ოქროს ტყორცნას" ვახსენებთ. არადა გვავიწყდება საკანდელიძის ფოლი, რომელსაც ასევე "ოქროს" ღირებულება ჰქონდა."

საკანდელიძე სიკეთის განსახიერება გახლდათ. მის სტუმართმოყვარეობას საზღვარი არ ჰქონდა. უნდა გენახათ, როგორ სუფრებს შლიდა თბილისში

სიტყვა ივან ედეშკოს დავუთმოთ:

"როგორც ვიცი, საკო ქართველი დიდებულების შთამომავალი იყო. ალბათ, მისი ღირსეული, ფეთქებადი თამაშიც იქიდან მოდიოდა. იგი სსრკ-ის ნაკრების ისტორიაში ერთ-ერთი ყველაზე სწრაფი მცველი გახლდათ. გარღვევაზე გასული საკანდელიძისთვის ბურთის ოთხი მეტრით წინ გადაცემაც შეიძლებოდა, რადგან იგი ბურთს აუცილებლად დაეწეოდა. როცა იგი მიხეილ ქორქიასთან ერთად მოედანზე აღმოჩნდებოდა, მხოლოდ "მიშიკო" და "ზურიკო" ისმოდა. ამას მოსდევდა ელვისებური კალათბურთი.

ჩემს კოლექციაშია ვიდეოფირი, რომელშიც 1972 წლის ოლიმპიადაზე ამერიკელთა გამოსვლაა აღწერილი. მასში პოლიტიკა და სპორტი ერთმანეთშია არეული, ლაპარაკობენ ბრეჟნევსა და სტალინზე. ამერიკელები ხომ თვლიდნენ, რომ გამარჯვება პოლიტიკოსებმა მოგვყიდეს სსრკ-ის 50 წლისთავთან დაკავშირებით. ვიდეოფირის გარეკანზე საკანდელიძეა გამოსახული: ბურთთან ერთად მოედანს ზემოდან ევლება, ნახევრად გაღებული პირით, ელვარე თვალებით... ალბათ, ფილმის ავტორებისთვის სტალინის თანამემამულე "ბოროტების იმპერიის" გამოხატულება იყო. არადა, საკანდელიძე სიკეთის განსახიერება გახლდათ. მის სტუმართმოყვარეობას საზღვარი არ ჰქონდა. უნდა გენახათ, როგორ სუფრებს შლიდა თბილისში."

მიხეილ ქორქიას მონათხრობით დავამთავროთ:

"ზურაბმა კალათბურთის თამაში 1974 წელს დაასრულა. კიდევ შეეძლო გუნდისთვის სარგებლის მოტანა, მაგრამ სტიმული აღარ გააჩნდა. პროფესიით ქიმიკოსმა იოლად იპოვა გზა კარიერის დასრულების შემდეგ. თუმცა მოულოდნელად თავს უბედურება დაატყდა - დაეღუპა 31 წლის ვაჟი. საქართველოში ყველა საქმე სუფრასთან წყდება. ვერ ვიტყვი, რომ ამით ზურაბ საკანდელიძე ბოროტად სარგებლობდა, უბრალოდ სუსტი ღვიძლი აღმოაჩნდა. დასანანია, რომ მის დაკრძალვაზე 1972 წლის ოლიმპიადის გამარჯვებული არც ერთი კალათბურთელი არ ჩამოვიდა. ვინ მოიგონა სავიზო რეჟიმი..."

4691
მკითხველის კომენტარები / 0 /
მსგავსი ამბები
რუბრიკის სხვა სიახლეები